کارگاه ویرایش ژنوم با فناوری CRISPR/Cs9
معرفی کارگاه
فناوری CRISPR/Cas9 یکی از مهمترین دستاوردهای زیستشناسی مولکولی و مهندسی ژنتیک است که امکان ویرایش هدفمند ژنوم را با دقت و کارایی بالا فراهم کرده است. این فناوری امروزه بهعنوان ابزاری قدرتمند در مطالعات عملکرد ژنها، مهندسی ژنتیک، توسعه روشهای درمانی نوین و اصلاح ژنتیکی موجودات زنده مورد استفاده قرار میگیرد.
در این کارگاه آموزشی دو ساعته، شرکتکنندگان طی پنج فصل با مبانی نظری، سازوکار عملکرد، کاربردها و مراحل عملی استفاده از فناوری CRISPR/Cas9 آشنا میشوند. محتوای کارگاه از معرفی تاریخچه و کشف سیستم کریسپر و بررسی مکانیسم مولکولی آن آغاز شده و سپس به کاربردهای مختلف این فناوری در خاموشسازی و واردسازی ژن، تنظیم بیان ژن با استفاده از سامانههای CRISPRa و CRISPRi و همچنین کاربردهای بیوتکنولوژیک آن در پزشکی، کشاورزی و سایر حوزهها میپردازد. علاوه بر این، تفاوتها و قابلیتهای سیستمهای مختلف از جمله Cas9، Cas12 و Cas13 بررسی خواهد شد.
در ادامه، اصول طراحی و انتخاب راهنمای RNA اختصاصی و معیارهای مؤثر بر طراحی یک راهنمای کارآمد آموزش داده میشود. سپس روشهای انتقال اجزای سیستم کریسپر به سلول، انواع وکتورهای مورد استفاده و تفاوت روشهای ترنسفکشن و ترنسداکشن مورد بررسی قرار میگیرند.
در فصل پایانی، یک گردش کار آزمایشگاهی برای اجرای پروژههای ویرایش ژنوم ارائه میشود که مراحل اصلی طراحی و اجرای آزمایشهای ناکاوت و ناکاین، انتخاب روش مناسب برای انتقال سیستم ویرایشگر به سلول و روشهای ارزیابی و تأیید نتایج ویرایش ژنوم را پوشش میدهد.
سرفصلهای کارگاه:
۱. مقدمه، تاریخچه و مکانیسم مولکولی فناوری CRISPR/Cas9
۲. کاربردهای مولکولی و بیوتکنولوژیک سیستمهای کریسپر و معرفی Cas9، Cas12 و Cas13
۳. اصول طراحی و انتخاب راهنمای RNA اختصاصی
۴. روشهای انتقال سیستم CRISPR به سلول و بررسی انواع وکتورها، ترنسفکشن و ترنسداکشن
۵. گردش کار آزمایشگاهی ویرایش ژنوم؛ اجرای آزمایشهای ناکاوت و ناکاین و روشهای اعتبارسنجی نتایج
این کارگاه با رویکردی کاربردی و با هدف ایجاد درک جامع از فناوری CRISPR/Cas9 طراحی شده است تا شرکتکنندگان علاوه بر شناخت مبانی و قابلیتهای این فناوری، با مسیر طراحی، اجرای آزمایش و ارزیابی نتایج پروژههای ویرایش ژنوم نیز آشنا شوند.
مدرس کارگاه:
احسان کرامتی – دکترای تخصصی ژنتیک




