کارگاه آشنایی با مبانی shRNA و خاموش سازی ژن ها

معرفی کارگاه

کارگاه دو ساعته «مبانی و کاربردهای shRNA در خاموش‌سازی ژن‌ها» با هدف آشنایی با اصول مولکولی، طراحی سازه‌های ژنتیکی و روش‌های آزمایشگاهی مورد استفاده در فناوری خاموش‌سازی ژن برگزار شده است. در بخش نخست، مفاهیم پایه‌ای خاموش‌سازی ژن و تفاوت دو رویکرد Knockdown و Knockout از نظر مکانیسم، سطح اثرگذاری و کاربردهای پژوهشی بررسی می‌شوند. سپس مکانیسم‌های مولکولی و تفاوت‌های عملکردی فناوری‌های siRNA، shRNA، miRNA و Antisense RNA از نظر نحوه عملکرد، پردازش سلولی و کاربردهای تجربی مورد بحث قرار می‌گیرند.

در ادامه، مراحل طراحی سازه shRNA، انتخاب توالی هدف، طراحی ساختار مناسب و انتخاب وکتور متناسب با اهداف آزمایش بررسی شده و فرایند کلونینگ سازه طراحی‌شده در وکتور و آماده‌سازی آن برای ورود به سلول تشریح می‌شود. بخش پایانی کارگاه به اصول طراحی آزمایش و اعتبارسنجی (Validation) خاموش‌سازی ژن اختصاص دارد؛ از جمله استفاده از سه سازه shRNA مستقل برای افزایش اطمینان از اختصاصیت اثر، به‌کارگیری کنترل Scrambled و طراحی آزمایش Rescue برای بررسی اختصاصی بودن اثرات مشاهده‌شده. همچنین روش‌های ارزیابی کارایی ترنسفکشن و بررسی پیامدهای مولکولی و سلولی خاموش‌سازی ژن، شامل Real-Time PCR، آزمون MTT، Scratch Assay و فلوسایتومتری (Flow Cytometry) و سایر روش‌های متداول ارزیابی عملکرد سلولی معرفی می‌شوند.

در مجموع، این کارگاه یک مسیر کاربردی و پیوسته از شناخت مبانی فناوری RNA-mediated Gene Silencing تا طراحی سازه، کلونینگ، اجرای آزمایش و اعتبارسنجی نتایج را پوشش می‌دهد و دید جامعی از مراحل موردنیاز برای طراحی و اجرای یک پروژه آزمایشگاهی مبتنی بر فناوری shRNA ارائه می‌کند.

مدرس کارگاه:

احسان کرامتی – دکترای تخصصی ژنتیک

آکادمی بیولوژی کرامتی

ویدیو کارگاه

اسلایدهای کارگاه